مفتی اعظم عربستان سعودی انتخاب شد ؛ مفتی جدید عربستان کیست ؟
صالح بن فوزان، یکی از چهرههای بانفوذ مذهبی در عربستان، بهعنوان مفتی اعظم جدید این کشور معرفی شده است. این انتخاب در شرایطی انجام شده که نهاد دین در عربستان با اصلاحات گستردهای مواجه است.
پویامگ؛ صالح بن فوزان از شناختهشدهترین علمای وهابی و از چهرههای نزدیک به حکومت سعودی است که مواضع تند و جنجالی علیه شیعیان و مخالفان سیاسی دارد. او سالها در جایگاههای علمی و فقهی مختلف فعالیت کرده و از تأثیرگذارترین فقهای سنتی عربستان محسوب میشود.
| نام کامل | صالح بن فوزان بن عبدالله آل فوزان |
| تاریخ تولد | اول رجب هزار و سیصد و پنجاهوپنج قمری |
| زادگاه | شماسیه، حوالی شهر بریده، منطقه قصیم عربستان |
| تحصیلات | تا مقطع دکترا در فقه از دانشگاه ریاض |
| پایاننامهها | کارشناسی ارشد: مباحث ارث | دکترا: احکام خوراکیها در اسلام |
در این مطلب میخوانید :
زندگی شخصی و تحصیلات صالح بن فوزان
فوزان تحصیلات مقدماتی را در بریده گذراند و سپس تا مقطع دکترا در دانشگاه فقه ریاض ادامه داد. استادان تأثیرگذار او شامل چهرههایی چون محمد امین شنقیطی، عبدالعزیز بن باز و عبدالله بن حمید بودند. برخی از اساتید الازهر مصر نیز در شکلگیری دیدگاههای او نقش داشتند.
سوابق علمی و مذهبی صالح بن فوزان
او سابقه تدریس در دانشگاه محمد بن سعود را از سال ۱۴۱۲ تا ۱۴۲۵ قمری دارد و پس از بازنشستگی، جلسات علمی خود را در مسجد محل اقامتش ادامه داد. فوزان عضو هیئت کبار العلماء، مجمع فقهی مکه و نهاد دائمی فتواست و همچنین امام و خطیب مسجد جامع امیر متعب بن عبدالعزیز بهشمار میرود.
آثار علمی
صالح فوزان بیش از سی اثر در زمینه فقه و اصول دارد که مشهورترین آنها عبارتاند از:
- تیسیر الوصول إلى قواعد الأصول
- شرح الورقات
- زینة المرأة المسلمة
- من أحکام الحج والعمرة
- شرح العقیدة الواسطیة
- الإرشاد إلى صحیح الاعتقاد
دیدگاههای جنجالی
فوزان از مدافعان سرسخت آلسعود است و هرگونه اعتراض علنی به حکومت را «حرام» میداند. او حتی اعتراض قلبی را مصداق شورش علیه حاکم معرفی کرده و معتقد است انتقاد از حکومت تنها باید پنهانی صورت گیرد. وی شیعیان را مشرک خوانده، گوشت ذبحشده بهدست آنان را حرام دانسته و حزبالله لبنان را «حزب اللات» نامیده است.
تحولات نهاد دینی عربستان
درگذشت عبدالعزیز آلشیخ، مفتی پیشین، آغازگر تغییرات عمیق در ساختار مذهبی عربستان بود. بر اساس گزارش ایندیپندنت عربی، انتصاب فوزان نهتنها یک انتخاب مذهبی، بلکه گامی در راستای بازسازی نهاد دین در چارچوب چشمانداز ۲۰۳۰ محمد بن سلمان است.
تحلیلگران معتقدند تأخیر در معرفی جانشین آلشیخ، نشانهی بازنگری بنیادین در ساختار «هیئت کبار العلماء» و نهاد فتواست تا نقش آن از مرجع فتوایی سنتی به نهادی مشورتی و هماهنگ با سیاستهای دولت تغییر یابد.
دیدگاه کارشناسان درباره صالح بن فوزان
- فهد الشقیران: اصلاح نهاد دینی برای همسویی با تحولات زمان ضروری است.
- هشام الغنام: عربستان در حال فاصلهگیری از سلفیت سنتی و شکلدهی «دیپلماسی دینی» تازهای است.
- نجاح العتیبی: مرگ آلشیخ پایان دوران محافظهکاری مذهبی است.
- یزید الهریش: نهادهای دینی عربستان برای ایفای نقش مؤثر باید با روح زمانه همسو شوند.
مدیر محتوایی پویامگ و دانشآموخته کارشناسی ارشد روانشناسی. فعال در حوزه مسائل اجتماعی و علاقهمند به تحلیل فیلم و سریال با تمرکز بر روایت و شخصیتپردازی.
ایمیل : mahdieh@poyamag.ir
